خواجه نصير الدين الطوسي
88
تنسوخ نامه ايلخانى ( فارسى )
حاصل مىكند ، و در توبره مىاندازد . و چون نفس نگاه نتواند داشت پاى از چوب « 1 » برگيرد ، و دست در رسن زند ، و « 2 » بر سر آب آيد . و خود را در كشتى افكند ، و نفسى عظيم « 3 » برآرد ، و باز فرو رود تا سه چهار نوبت ، آنگاه « 4 » بساحل آيد « 5 » ، و صدفها را [ بكاردى ] شكافد « 6 » . و مرواريد خرد « 7 » و بزرگ بحسب روزى از ميان گوشت بيرون مىكند ( بحضور مشرفان ولايت . آنچه از دانگى يا بيشتر امير ولايت را بود ، و فروتر غوّاص را ) « 8 » . و يمكن « 9 » كه بسيار صدف بشكافد « 10 » و يك دانه مرواريد نيابد « 11 » . فصل در اسامى انواع مرواريد مرواريد بر شكل پوست پياز پوستها دارد « 12 » ، و نيكى و بدى او از سه چيز توان دانست . اول « 13 » ، آنكه تعلّق برنگ دارد . دوم ، آنكه تعلّق به شكل دارد « 14 » . سوم ، آنكه تعلّق بخردى و بزرگى « 15 » دارد . و شرح هر سه قسم آورده شود « 16 » .
--> ( 1 ) - ب : از سر چوب ( 2 ) - ب : رسن زده - ن ، ج : رسن گيرد ( 3 ) - ع : و نفسى چند - ب : و نفس عظيم ( 4 ) - م ، ن ، ج ، ب : و سه چهار نوبت فرورود و چون ( 5 ) - ب : آيند ( 6 ) - ب : بشكافند - م ، ن ، ج : بكارد مىشكافند ( 7 ) - ب : و لؤلؤ خورد - م ، ن : و لؤلؤ خرد ( 8 ) - آنچه ميان پرانتز است در ع : نيست ( 9 ) - ب : مىكند و يمكن - ع : مىكند و ممكن ( 10 ) - ب : صدف را بشكاند - ن ، ج ، م : صدف را بشكافند ( 11 ) - ب : نباشد ( 12 ) - ب : به شكل پوست دارد ( 13 ) - م ، ب ، ن : يكى ( 14 ) - ب ، ن : دوم شكل ( 15 ) - ب : سوم بزرگى و خوردى ؟ ( 16 ) - ب : جدا آورده است - ع : قسم آورده شود - ن ، م ، ج : جدا آورده شود .